خۆسرەوا

مێژوو و کۆمەڵگە

پێڕستی سەڵماستی دامەزراوەی توێژینەوەی تەلارسازیی ئەرمەنی وەسفە مێژووییەکانی خۆسرەوا لە گەشتیار و سەرچاوەی خۆجێیی کۆ دەکاتەوە. ئەمانە دامەزراوە کلدانییە کڵێساییەکان و میسیۆنێکی لازاریست لەگەڵ بەڵگەی کۆمەڵگە تێکەڵەکانی ناوچەکە باس دەکەن. وەسفەکان هی چاودێری دیاریکراوی سەدەی نۆزدە و سەرەتای بیستەمن و نابێت وەک تۆماری دانیشتووانی ئێستا بخوێندرێنەوە.

تۆماری جیاوازی قوتابخانەی پێڕستەکە وەسفی سەردانکەرێکی 1831 لە خوێندنی فەرمیی سنووردار لەگەڵ ڕاپۆرتی دواتری دامەزراوەی پەروەردە بۆ کوڕ و کچ بەراورد دەکات. هەروەها ناکۆکیی سەبارەت بە کاریگەریی میسیۆنەرەکان دەپارێزێت. ئەو گێڕانەوانە دەرفەتی گۆڕاو و ڕوانگەی ڕکابەری ئایینی پیشان دەدەن؛ ستایش یان ڕەخنەکانیان بەڵگەی دیدی چاودێرەکانن، نەک ڕیزبەندییەکی بێلایەنی کۆمەڵگە خۆجێییەکان.

لە قوتابخانەی گوندەوە بۆ وەشانە سریانییەکان

پۆڵ بەدجان لە 1838 لە خۆسرۆوا لەدایک بوو و خوێندنی سەرەتایی لە ژینگەی لازاریست وەرگرت. ئینسایکلۆپیدیا پسپۆڕییەکە شوێن گەشتی بۆ پاریس لە 1856، گەڕانەوەی بۆ کار لە ئێران و کۆچی دواتری بۆ ئەوروپا دەکەوێت. بوو بە دەستکاریکەر و بڵاوکەرەوەیەکی گرنگی دەقە سریانییەکان. ژیانی کارییەکەی پەیوەندییەکی دیاریکراو و بەڵگەدار لەنێوان دامەزراوە پەروەردەییەکانی گوند و زانستی نێودەوڵەتیی سریانیدا پیشان دەدات.

بەڵگەی ماددی پێوانەیەکی تری مێژوو زیاد دەکات. پێڕستی تەلارسازی نووسینێکی سەرگۆڕی 1841 تۆمار دەکات و خوێندنەوەی نووسینە ئاشوورییەکانی توێژینەوەی سەڵماست ناودەبات. ئەو شتەوارە پەیوەندییەکی تاکی خێزانی یاد دەکاتەوە، بەڵام ڕاپۆرتی قوتابخانە و ژیاننامەی بەدجان باسی دامەزراوە و کاری ئەدەبی دەکەن. خوێندنەوەیان بەیەکەوە مێژوویەکی پڕتری خۆجێیی دروست دەکات بەبێ گریمانەی نوێنەرایەتیی هەموو ماڵێک.

زمان

خۆسرەوا لە ڕێگەی پۆڵ بەدجانەوە بە زانستی سریانیی کلاسیکی و چاپی نوێی زارەکی پەیوەستە. ئەو نەریتە نووسراوانە دەبێت لە ڕووپێوی زمانە قسەکراوەکانی ئێستا جیا بکرێنەوە.

هەواڵی پەیوەست

هێشتا هیچ پوختە هەواڵێکی تایبەت بە گوند لەم وەشانەدا نییە. هەواڵی کۆمەڵگە بگەڕێ →