کەسایەتییەکان لە دەرەوەی تەختی پاشایەتی
12 ناساندنی پەیوەست بە سەرچاوە بۆ ژنانی بنەماڵەی شاهانە، ڕاوێژکارانی دەربار، زانایانی سریانی و کەسایەتییە کولتوورییە سەردەمییەکان. سەردەم و بەڵگەکانی خۆیان بگەڕێ، نەک یەک ناوی ناسنامەی بێ سنووری کات.
دەرباری کۆن
لە دەوروبەری 800 BCE چالاک بووە
ژنی بنەماڵەی شاهانەی ئاشووری و دایکی Adad-nerari III
Sammu-ramat بە شێوەیەکی ناوازە لە نووسراوە ئاشوورییەکانی سەردەمی خۆیدا دیارە؛ نەریتەکانی دواتر ئەویان بە Semiramis ـی ئەفسانەییەوە بەستەوە.
ناساندن و سەرچاوەکان بخوێنەوەسەرەتای سەدەی حەوتەمی BCE
دایکی شاهانە، پشتیوانی بیناسازی و کەسێکی کاریگەر لە کاروباری بنەماڵەی پاشایەتی
نووسراوەی بیناسازی و سوێندی وەفاداریی Zakutu ژنێکی شاهانە نیشان دەدەن کە ڕاستەوخۆ بەشدارە لە کاروباری بنەماڵەی پاشایەتیی ئاشووری.
ناساندن و سەرچاوەکان بخوێنەوەسەرەتای سەدەی حەوتەمی BCE
پسپۆڕی ڕێوڕەسمی شاهانە و چارەسەرکردن
نامەکانی ڕاوێژی زانستی، نیگەرانیی بنەماڵەی شاهانە و گرنگیی پشتیوانی بۆ زانایانی دەرباری ئاشووری ئاشکرا دەکەن.
ناساندن و سەرچاوەکان بخوێنەوەسەدەی حەوتەمی BCE
شاژنی Ashurbanipal
نامەیەکی دەربار و یادگارێکی ناونووسراو، شوێنی Libbali-sharrat لە فێرکاری، پلە و نواندنی شاهانەدا ڕوون دەکەنەوە.
ناساندن و سەرچاوەکان بخوێنەوەزانست و لێکۆڵینەوەی سریانی
سەرەتای سەدەی 4–373
شاعیر، زانای خوداناسی و شماس
Ephrem شیعر و گۆرانی پیرۆزی کردە ئامرازی بەردەوامی فێرکاریی مەسیحی بە زمانی سریانی.
ناساندن و سەرچاوەکان بخوێنەوەc. 630–708
ئەسقوف، ڕێزمانناس و زانای کتێبی پیرۆز
Jacob لە پێداچوونەوەی کتێبی پیرۆز، ڕێزمان و کرداری کڵێسادا زانستی سریانیی بە فێربوونی یۆنانییەوە کۆ کردەوە.
ناساندن و سەرچاوەکان بخوێنەوە975–1046
مەترانی گەورەی کڵێسای ڕۆژهەڵات و مێژوونووس
Eliya لە Mesopotamia ـی سەدەی یازدەهەمدا مێژوونووسی، ژماردنی ڕۆژژمێر و زانستی دووزمانیی بە یەکەوە بەست.
ناساندن و سەرچاوەکان بخوێنەوە1225/6–1286
مێژوونووس، زانای چەند بوار و مەفریانی سریانی ئۆرتۆدۆکس
Bar Hebraeus لە ڕێگەی مێژوو، خوداناسی و پەیوەندی بە زانستی عەرەبی و فارسییەوە زانستی سریانیی نوێ کردەوە.
ناساندن و سەرچاوەکان بخوێنەوەژیانی کولتووریی سەردەمی
1858–1915
مامۆستا، سەرنووسەری گۆڤار و شاعیر
فێرکارێک لە Harput کە بڵاوکراوەکانی پرسیارەکانی زمان، پەروەردە و ناسنامەی کۆمەڵگەی ئاشوورییان بە یەکەوە بەست.
ناساندن و سەرچاوەکان بخوێنەوەc. 1868–1930
مامۆستا، شاعیر، سەرنووسەر و وەرگێڕ
فێرکارێک لە Diyarbakir کە شیعر و ڕۆژنامەکانی کولتووری ئەدەبیی سریانییان بە ژیانی گشتیی ئاشووریی سەردەمییەوە بەستەوە.
ناساندن و سەرچاوەکان بخوێنەوەلە 1910s–1926 چالاک بووە
ڕێکخەری کۆمەڵگە و نووسەر
کەسایەتییەک لە چالاکیی کولتووری و سیاسیی ئاشووری لە Caucasus، کە لە ڕێگەی شانۆ، ئەنجوومەنەکان و نامەگۆڕینەوەوە بە بەڵگە تۆمار کراوە.
ناساندن و سەرچاوەکان بخوێنەوەلەدایکبووی 1942
شاعیر، نووسەری دەقی گۆرانی و وەرگێڕ
شاعیرێک کە پڕۆژە بە بەڵگە تۆمارکراوەکانی ڕێکخراوەکانی کۆمەڵگە، مۆسیقای کۆر، شیعری شانۆیی و وەرگێڕان بە یەکەوە دەبەستنەوە.
ناساندن و سەرچاوەکان بخوێنەوە