پیشەیەکی زانستی بە دوو زمان

Eliya، کە بە Eliya bar Shinayaـش ناسراوە، لە Shenna لەدایک بوو و لە دەیری St Michael لە نزیک Mosul خوێندی. لە 1002 بوو بە ئەسقەفی Beth Nuhadra و لە 1008 بە مەترانی Nisibis. زۆرێک لە بەرهەمەکانی بە عەرەبی بوون، کە پیشان دەدات بۆچی نەریتێکی هزریی سریانی پێویست نییە بە یەک زمانی نووسراو سنووردار بێت.[1]

مێژوو لەنێوان ڕۆژژمێرەکاندا

Chronographyـەکەی بابەتی مێژوویی بە زمانی سریانی و عەرەبی پێشکەش دەکات، بە گێڕانەوەیەک کە تا 1018 دەگات و گفتوگۆیەکی جیاواز لەسەر ڕۆژژمێرەکان. بەڵگە لەسەر فەرمانڕەوا ساسانییەکان و سەرکردایەتی مەسیحی لە میزۆپۆتامیا و فارس پاراستووە. هەندێک لە سەرچاوەکانی ئیتر بە سەربەخۆیی نەماونەتەوە؛ ڕیزبەندیی کاتی Jacob of Edessa یەکێک بوو لەو بەرهەمانەی بەکاری هێناوە.[3]

Eliya زۆرجار ئەو سەرچاوە متمانەپێکراوانە دەناسێنێت کە لە پشت تۆمارەکانیدان. ئەمە کارەکە بە نرخ دەکات، نەک تەنها بۆ بەروارەکان، بەڵکو بۆ بەدواداچوونی چۆنیەتی گواستنەوەی زانست لەنێوان مێژوونووساندا. خشتە یان ڕووداوە مێژووییەکان هێشتا دەبێت بۆ سەرچاوە، ڕێسا و جێهێشتنەکانی بخوێندرێنەوە، نەک وەک تۆمارێکی بێ ناوەندگیری پەسەند بکرێن.[3]

گفتوگۆ، ڕێزمان و مشتومڕی کولتووری

Eliya گفتوگۆکانی لەگەڵ دەوڵەتپیاوی موسڵمان Abū al-Qāsim al-Maghribī تۆمار کرد و کاری لەسەر ڕێزمان و فەرهەنگێکی سریانی–عەرەبی کرد. بەرگرییەکەی لە شکۆی زمانی سریانی سەر بە مشتومڕێکی دیاریکراوی کولتوورییە. GEDSH ئاماژە بە گرژییەکی ئاشکرا دەکات: هەندێک بەڵگەهێنانەوە بۆ باڵادەستی زمانی سریانی لە تەنیشت ڕووداوە مێژووییەکدا هەن کە بابەتی مێژوویی عەرەبی بۆ سریانی وەردەگێڕێت.[1]

ڕێچکەی بەڵگە

سەرچاوەکانی ئەم پڕۆفایلە

  1. Herman G. B. Teule. Eliya of Nisibis.

    ژیاننامە، نووسینی دووزمانی، گفتوگۆ و بەڵگەهێنانەوەکانی زمان.

  2. سەرنووسەرانی Syriaca.org. Elijah of Nisibis — person 472.

    ناوەکان و بەروارەکان؛ تۆماری کەسەکە بە ڕەشنووس نیشان کراوە.

  3. Wolfgang Felix. Elījā bar Šīnāyā.

    پێکهاتە، سەرچاوەکان و نرخی مێژوویی ڕووداوە مێژووییەکان؛ بەرواری کۆنتری مردنەکەی لە GEDSH جیاوازە.