شاری کۆن
Kaneš / Kültepe
شارێکی شاهانەی Anatolia کە شارۆچکەی خوارەوەی هەزاران نامە و گرێبەستی ماڵە بازرگانە ئاشوورییەکان دەپارێزێت.
- ناوەکانی تر
- Kanesh; Neša; Kültepe
- شوێنی ئێستا
- پارێزگای Kayseri، تورکیا
- کۆئۆردیناتی ئاماژە
- 38.850, 35.633
جوگرافیای کۆن و مێژوویی
لە سەرەتای هەزارەی دووەمی پێش زایین، بازرگانانی Ashur لە ناوچەی kārum دەژیان و بازاڕەکانی ئەناطۆلیایان بە بازرگانی دوورمەودای قەڵای و قوماش پێکەوە دەبەستەوە. فەرمانڕەوا ناوخۆییەکان دەسەڵاتی سیاسییان پاراست.
شوێنەکە ئەمڕۆ
Kültepe شوێنەوارێکی شوێنەوارناسیی چالاکە لە نزیک Kayseri. ئەرشیفەکانی ئاشووریی کۆنی لە تۆماری بیرەوەریی جیهانی UNESCO لیست کراون؛ خودی شوێنەوارەکە پلەی جیاوازی لیستی کاتیی هەیە.
چینەکانی مێژوو
Kaneš شارێکی شاهانەی ئەناطۆلیا بوو لە نزیک Kayseriـی ئێستا. لە سەرەتای هەزارەی دووەمی پێش زایین، بازرگانە ئاشوورییەکان لە شاری خوارەوەی، کە زۆرجار kārum ناودەبرێت، دەژیان و کاریان دەکرد. لەناو دەسەڵاتی سیاسیی ناوخۆیی ئەناطۆلیادا کاریان دەکرد و هەمان کات پەیوەندی یاسایی، خێزانی و بازرگانییان لەگەڵ Ashur دەپاراست. بۆیە ناوەندێکی بازرگانیی پەیوەست بوو، نەک کۆلۆنییەکی داگیرکراوی ئیمپراتۆریی ئاشوور.
خەڵک، دامەزراوەکان و ژیانی ڕۆژانە
هەزاران لووحی قوڕ کە لە ماڵی بازرگانان دۆزراونەتەوە، بازرگانیی قەڵای و قوماش، قەرز، هاوبەشی، هاوسەرگیری، میرات و ناکۆکی تۆمار دەکەن. ژنان لە Ashur قوماشیان بەرهەم دەهێنا و ماڵ، وەبەرهێنان و نامەگۆڕینەوەیان بەڕێوە دەبرد، لە کاتێکدا خزمەکانیان گەشتیان دەکرد. خێزانە ئاشووری و ئەناطۆلیاییەکان لە ڕێگەی کار و هاوسەرگیرییەوە پەیوەندییان دەکرد، و تۆمارێکی زۆر دەوڵەمەندتر لە مێژووە شاهانەکان بە تەنها جێیان هێشت.
شوێنەوارناسی و پرسیارە کراوەکان
مانەوە نائاساییەکەی ئەرشیفەکە Kaneš بە شێوەیەکی نائاسایی دیار دەکات و لایەنگیریی خۆی دروست دەکات: شارە بازرگانییەکانی تر و خودی Ashur بۆ هەمان دەیەکان بە کەمتری تۆمار کراون. چینە شوێنەوارناسییەکان بە ئاگرە وێرانکەرەکان کۆتایی هاتن کە لووحەکانیان سووتاند و پاراست. Kültepeـی ئێستا هێشتا ناوچەیەکی چالاکی هەڵکۆڵین و میراتە؛ دانپێدانانی UNESCO بە ئەرشیفەکە لە پلەی جیاوازی لیستی کاتیی شوێنەوارەکە جیاوازە.